Kastelen

De eerste kastelen werden gebouwd tussen 800 en 1000 na Christus. Dit kwam omdat in die tijd de Noormannen de kusten van Europa onveilig maakten met hun plunderingen. De mensen voelden zich niet zo veilig meer en wilde hun land en woning beschermen tegen die indringers. De mensen begonnen wallen of muren om hun huis heen te bouwen. Zo ontstonden de eerste kastelen.
De eerste echte kastelen waren van hout. Ze bestonden uit een houten toren met daaromheen een aarden wal en een gracht. Op die wal stond meestal een palissades. Deze palissades waren houten omheining van palen met scherpe punten. De toren in het midden noemt men een donjon. Zo rond 900-1000 ontstonden de eerste stenen kastelen. Die waren wel een stuk beter dan de houten kastelen, omdat ze niet konden wegrotten zoals hout. Daarnaast kon een kasteel van steen niet in brand gaan en het was bovendien veel sterker dan hout. De eerste kastelen van steen waren rond, maar vanaf 1400 werden steeds meer vierkanten kastelen gebouwd. Dit kwam omdat ze beter te verdedigen waren, je had een beter overzicht over de omgeving. En ze waren prettiger om in te wonen.

Een kasteel kon je niet zomaar bestellen en kopen. Ieder kasteel zag er wel anders uit. De heer was degene die bedacht hoe het kasteel eruit zou komen te zien, hij was dus ook de eigenaar van het kasteel. Om een kasteel te laten bouwen was het als eerste heel belangrijk om een geschikte plaats te zoeken. Een omgeving moest veel natuurlijke hindernissen hebben; een steile heuvel of een brede rivier). Dat was om het voor de vijand extra moeilijk te maken. Daarnaast was het ook heel belangrijk dat er zoet water en voedsel in de buurt waren.
Er waren veel mensen nodig om een kasteel te kunnen bouwen. Je had slootgravers, steenhouwers, metselaars, timmerlieden en mensen die gespecialiseerd waren in het aanleggen van een waterput. Het duurde wel twee tot vier jaar om een kasteel te bouwen. Bij hele grote kastelen kon het zelfs tien tot twintig jaar duren voordat het helemaal klaar was.

Veel steden werden in de middeleeuwen door kastelen beschermd. Soms werd een kasteel gebouwd als de stad allang bestond. Ook kon het wel eens voorkomen dat er al een kasteel stond en er een stad rondom de muren van het kasteel ontstond.
Als er gevaar dreigde werd het poortgebouw van het kasteel dag en nacht bewaakt door soldaten. Die soldaten hadden het recht om alle karren en manden te doorzoeken en vreemde mensen te ondervragen. Veel kastelen werden op een heuvel of een ander hoog punt gebouwd, zodat men een goed uitzicht had over de omgeving. Dit was zeker belangrijk als vijanden het kasteel wilden bestormen. Door het goede uitzicht had men dit zo door. Een kasteel beschikte ook over enige verdedigingswerken, die waren meestal gelijk met de bouw van het kasteel ontstaan. Een ophaalbrug kon omhoog gehaald worden waardoor niemand meer over de gracht heen het kasteel binnen kon komen. Het valhek bij de ingang van het kasteel kon worden neergelaten via gleuven in de muur. Dit valhek werd neergelaten met touwen en een lier. Dan had je nog een barbacane, dit was een ommuurd terrein vóór het binnenste poortgebouw. Kwam je als vijand daar terecht dan werd je door iedereen onder vuur genomen. Langs de bovenrand van de muur had je had je kantelen. Kantelen waren stukken muur waarachter men zich kon verschuilen voor de vijand. Daar tussen waren openingen gelaten waardoor je de vijand onder vuur kon nemen. Deze openingen konden worden afgesloten met een houten luik. Boven in de torens had je hordijzen. Deze hordijzen werden aan de bovenrand van de muur langs de kantelen bevestigd. Door gaten in de bodem kon men op de vijanden die zich beneden bevonden schieten. Mochten de torens van het kasteel dan toch door de vijand bestookt worden, meestal deden ze dat met vuurpijlen, dan dekte men de houten verdedigingswerken af met vochtige dierenhuiden. Tenslotte had je dan ook nog de machicoulis. De machicoulis ook wel mezekooien genoemd waren de stenen variant van de hordijzen. Ze staken een stuk uit zodat de vijand tot vlak aan de voet van het kasteel beschoten kon worden. In het kasteel werden nog meer slimme dingen bedacht om de vijand dwars te zitten. Op onverwachte plekken zaten valluiken. Je raadt het al: wie erop ging staan, duikelde zo de diepte in. Wenteltrapjes in een kasteel waren met opzet smal en donker gemaakt. Als een vijand naar boven wilde, dan had hij maar heel weinig ruimte om te vechten. De trapjes draaiden altijd rechtsom. De ridder had zijn rechterhand nodig om niet naar beneden te vallen. Maar met diezelfde hand moest hij meestal ook zijn wapen vasthouden. De verdedigende ridder had het makkelijker: die kon van boven naar beneden vechten. Ook werd er soms deuren gekenmerkt zodat met het donker altijd de weg kon vinden. ZO hadden deuren naar binnen een bepaalde kenmerk en deuren na buiten weer een ander kenmerk. Dit was vooral handig in grote zalen waar veel deuren waren.

Een burcht is een soort vestinghuis. In verschillende delen van Nederland worden ze anders aangeduid. In Groningen borg, Friesland stins, Drenthe en Overijssel havezate en in de rest van Nederland burcht, kasteel of slot. Het woord burcht is afgeleid van het van het Duits. Het woord vind men terug in bijvoorbeeld: Slangenburg en Valkenburg. Sommige Nederlandse woorden hebben later een -t gekregen. Dit is bij burg, maar ook bij inkt gebeurd. Verder is het bij de spelling van woorden met een g en t aan het eind na verloop van tijd als cht geschreven. Zodoende schrijft men tegenwoordig burg als burcht.

Een kasteel is een een vesting met vaak hoge torens en dikke muren. De eerste kastelen werden rond 1200 gebouwd. Vaak eerst nog alleen maar als versterkte woontorens, die aanvankelijk bestonden uit houten palissades. Later in 1400 werden pas stenen muren gebruikt. Om de boel beter te kunnen verdedigen legde men muren aan soms verbond men torens en gebouwen, en soms legde men ook geheel om het gebouwen complex een kasteel muur.

Met de introductie van het buskruit in Europa werden kastelen onverdedigbaar waardoor ze soms werden omgebouwd tot sierkastelen zoals Kasteel de Haar.

Een paleis is een aanzienlijk gebouw dat een openbare functie heeft of een woonhuis voor een staatshoofd is. Het woord paleis is afgeleid van één van de zeven heuvels van Rome waar het paleis van de keizers stond op de heuvel Palatijn of Palatium in het Latijn. Bekend gebouwen met een openbare functie zijn de verschillende Paleizen van Justitie. Tegenwoordig word de aanduiding paleis wordt ook gebruikt voor andere gebouwen zoals gokpaleis en sportpaleis.

Een versterkt kastel met vaak 4 hoektorens en een slotgracht. Soms had de poort ook nog 1 of 2 torens die als extra bescherming diende bij de ingang. Als er een slotgracht aanwezig was, dan had men vaak een ophaalbrug die bij gevaar omhoog gehaald werd. De poort was niet alleen voorzien van een hele stevige deuren, maar had normaal ook nog een metalen val hek waardoor de boel heel goed op slot zat.

Borg, Burcht, Kasteel, Landhuis, Paleis, Slot.

Zoeken.

Kastelen.

Geschiedenis

De bouw.

Verdediging.

De Verschillende stijlen.

Burcht.

Kasteel.

Paleis.

Slot.